Húrmetli muǵallimler hám ustazlar!

Qádirli doslar!

Bárinen burın, siz, sizlerdiń tımsalıńızda óziniń ómirin eń mashaqatlı hám maqtanıshlı kásipke baǵıshlap kiyatırǵan barlıq Ózbekstan pedagogların – Muǵallimler hám ustazlar kúni ulıwmaxalıqlıq bayramı menen shın kewlimnen qızǵın qutlıqlayman.

Biz ustazdı ázelden atańday ullı dep biletuǵın, hámiyshe basına kóterip qádirleytuǵın máripatlı xalıq perzentlerimiz.

Hár bir insan ómirinde qanday jetiskenlikke erisken bolsa, olarda qádirdan muǵallim hám ustazlardıń sheksiz úlesi bar ekenin ómirinshe minnetdarshılıq penen esleydi.

Jeke   ózim muǵallim degende – zaman menen teń qádem taslaǵan jankúyer, zıyalı adamdı, mektep degende – bilim hám máripat nurı tarap turatuǵın, Úshinshi Renessanstıń tiykarı qoyılatuǵın teberik mákandı kóz aldıma keltiremen.

Biz, ata-analar ózimizdiń eń úlken baylıǵımızdı – áziz perzentlerimizdiń keleshegin siz, húrmetli ustazlardıń qolına isenip tapsırǵanbız. Usı mánide, ullı shayırımız Abdulla Oripovtıń «Haslı sizden baslanadı oy-sana», degen sózlerinde tereń turmıslıq hikmet bar.

Búgingi kúnde pidayı muǵallimler menen ustazlardıń iygilikli isleri nátiyjesinde jaslarımız hár tárepleme bárkamal bolıp kamalǵa kelip, ilim hám texnika, mádeniyat hám kórkem óner, sport tarawlarında qanday úlken tabıslardı qolǵa kirgizip atırǵanı bárshemizge sheksiz quwanısh baǵıshlaydı.

Usı jerde bir ǵana mısal keltirmekshimen. Ótken oqıw jılında jaslarımız xalıqaralıq hám regionallıq pán olimpiadalarında 45 altın, gúmis hám bronza medallardı qolǵa kirgizgeni bilimlendiriw tarawındaǵı reformalarımızdıń nátiyjesine jáne bir dálil.

Bárimizge belgili, muǵallimniń abıray-mártebesi – bul bárinen burın millettiń, pútkil xalıqtıń abıray-mártebesi. Sonlıqtan, biz keyingi jıllarda muǵallimler menen ustazlardıń jámiyetlik turmıstaǵı ornın hám tásirin kúsheytiw, bilimlendiriw sistamasın zaman talapları tiykarında shólkemlestiriw boyınsha úlken reformalardı ámelge asırmaqtamız.

Pedagog xızmetkerlerdi májbúriy miynet hám hár qıylı jámiyetlik jumıslarǵa tartıw halatlarına shek qoyılǵanı, bilimlendiriw mákemelerinde qaǵazpazlıqqa tıyım salınıp atırǵanı búgin óziniń unamlı nátiyjesin kórsetpekte.

Alıs aymaqlardaǵı mekteplerge sabaq beriw ushın tartılǵan joqarı kategoriyalı muǵallimlerdi materiallıq xoshametlew sisteması jolǵa qoyılǵanı bul baǵdarda jáne bir áhmiyetli qádem boldı.

Mámleketimizde perzentlerimizdi nárestelik dáwirinen er jetkenshe hár tárepleme qollap-quwatlaw, olardıń ómirden múnásip ornın tabıwına xızmet etetuǵın úzliksiz hám nátiyjeli sistema jaratılmaqta.

Atap aytqanda, keyingi 6 jılda mektepke shekemgi bilimlendiriw shólkemleriniń sanı 5,5 esege kóbeyip, 28 mıńnan asqanı hám qamtıw dárejesi 70 procentke jetkeni ayrıqsha itibarlı bolıp tabıladı.

Usı jerde 2022-2026-jıllarda xalıq bilimlendiriwi sistemasın rawajlandırıw boyınsha Miliy baǵdarlama qabıl etilgeni, mektep bilimlendiriwin reformalaw boyınsha Milliy keńes hám onıń aymaqlıq bólimleri shólkemlestirilgenin ayrıqsha atap ótiw kerek.

Házirgi waqıtta Ózbekstan tariyxında birinshi márte baslawısh klasslarda pánlerdi ózlestiriw dárejesin anıqlaytuǵın abıraylı xalıqaralıq bahalaw baǵdarlamaları jolǵa qoyıldı.

Bıyıl mámleketlik byudjet esabınan barlıq zamanagóy sharayatlarǵa iye 51 jańa mektep qurıldı. Sonday-aq, 1660 mektepte qurılıs-ońlaw jumısları ámelge asırılıp, 119 mıńnan aslam oqıwshı ornı jaratıldı.

Sonıń menen birge, 465 mektep ushın qosımsha oqıw imaratları,  115 sport zal hám maydanshaları qurılǵanın atap ótiw kerek. Bilimlendiriw mákemelerine 35 mıńnan aslam qosımsha oqıw úskeneleri toplamı jetkerilip, 1 mıń 900 ge shamalas mekteptiń infrastrukturası túp-tiykarınan jańalandı. 2,5 mıńnan aslam klass bólmesi 31 mıńnan zıyat zamanagóy  kompyuterler menen támiyinlendi.

Jańa oqıw jılınan baslap respublikamızdaǵı 137 mektepte inklyuziv klasslar shólkemlestiriliwi nátiyjesinde mayıplıǵı bolǵan júzlegen balanıń  jedel bilim alıwına sharayat jaratıldı.

Muǵallimlerdiń bilimi hám kásiplik sheberligin arttırıwǵa ayrıqsha itibar qaratılmaqta. Áne sonday ilajlardıń nátiyjesinde keyingi bir jılda qánigelik kategoriyasına iye muǵallimlerdiń sanı 300 mıńnan asqanı bilimlendiriwdiń sapasına unamlı tásir etetuǵınına gúman joq.

Házirgi waqıtta mektepler ushın zamanagóy oqıw baǵdarlamaların hám sabaqlıqlar jaratıw boyınsha YuNISEF, YuSAID xalıqaralıq shólkemleri menen birgelikte, AQSh, Ullı Britaniya, Yaponiya, Qubla Koreya, Finlyandiya sıyaqlı rawajlanǵan mámleketlerdiń tájiriybeli ekspertleriniń qatnasıwında keń kólemli izlenisler dawam ettirilmekte.

Sońǵı jılları elimizdegi jańa joqarı oqıw orınlarınıń sanı derlik 2,5 esege kóbeyip, 186 ǵa jetkerilgeni, qabıllaw kvotaları 3,5 esege artqanı joqarı bilimlendiriw sistemasın rawajlandırıwda oǵada úlken rol atqarmaqta. Usı jerde tarawda salamat báseki ortalıǵın jaratıw maqsetinde 42 mámleketlik emes joqarı oqıw ornı dúzilgeni, sırt el joqarı oqıw orınlarınıń sanı bolsa 31 ge jetkenin ayrıqsha atap ótiwdi qáler edim.

Áziz watanlaslar!

Bársheńiz jaqsı bilesiz, biz bilimlendiriw sistemasın bunnan bılay da rawajlandırıw máselesin Jańa Ózbekstannıń rawajlanıw strategiyası sheńberinde ámelge asıratuǵın eń tiykarǵı wazıypalarımızdan biri sıpatında belgilep alǵanbız.

Biziń maqsetimiz – Jańa Ózbekstannıń mektep pitkeriwshisi zamanagóy kónlikpelerdi iyelegen, málimleme texnologiyaların puqta ózlestirgen, kreativ pikirleytuǵın, erkin qarar qabıllay alatuǵın, dúnya tanımı keń insan bolıp jetisiwi zárúr.

Bul iygilikli maqsetke erisiw ushın mekteplerdiń oqıw baǵdarlamaları, oqıtıw metodı, sabaqlıqlardıń mazmunın túp-tiykarınan qayta kórip shıǵıw boyınsha baslaǵan islerimizdi álbette logikalıq juwmaǵına jetkeremiz.

Barlıq aymaqlarda, ásirese, awıllıq jerlerde mektepler qurıw, olardı qánigeli pedagog kadrlar menen támiyinlew máselelerine ayrıqsha áhmiyet berip atırmız.

Muǵallim hám ustazlar, tárbiyashı hám trenerler, ilim-bilimlendiriw tarawı xızetkerlerine múnásip sharayat jaratıw, olardıń mashaqatlı miynetin xoshametlew, materiallıq támiynattı jaqsılaw boyınsha jumıslarımız jańa basqıshqa kóteriledi.

Imkaniyatı sheklengen balalar ushın inklyuziv bilimlendiriwdi hár tárepleme rawajlandıramız.

Bárimiz gúwasımız, búgin tálim-tárbiya sisteması pútkil jámiyetimizdiń, xalqımızdıń dıqqat-itibarında tur. Tarawdaǵı hár bir ózgeris jerleslerimiz arasında qızǵın dodalawlarǵa sebep bolmaqta.

Biz bunnan keyin de xalqımız benen másláhátlese otırıp, jámiyetshiliktiń pikirin hár tárepleme tallap, erisken jetiskenliklerimizdi bekkemlew, jol qoyılǵan qáte-kemshiliklerdi dúzetiw jolınan baramız.

Hesh kimge sır emes, búgin dúnya ayawsız báseki maydanına aylanǵan. Barlıq tarawlarda qanday keskin gúres bolıp atırǵanın hár birimiz kórip turmız.

Házirgi zamanda barlıq tarawlarda ilim-bilim hám potenencial suw menen hawaday zárúr ekeni, hár bir mámleket tek ǵana sonıń arqasında rawajlanıwǵa erisiwi, ápiwayı etip aytqanda, adamnıń bilegindegi kúshten kóre ilimniń kúshi menen kóbirek dáramat hám abıray-mártebe tabıwı múmkin ekenin hámmemiz jaqsı túsinemiz.

Biz dáwirdiń mine, usınday ótkir talaplarınan kelip shıǵa otırıp, elimizde qánigelestirilgen mekteplerdiń pútkilley jańasha tarmaǵın shólkemlestirdik. Jaslardı zamanagóy kásip-ónerge úyretetuǵın júzlegen orınlar, Ay-Ti parkler qurmaqtamız.

Mine, ullı babamız Ábiw Rayxan Beruniy tuwılǵanınıń 1050 jıllıǵın xalıqaralıq kólemde keńnen belgilew boyınsha qarar qabılladıq. Xorezmde dańqlı babamız Muhammad Xorezmiydiń atına jańa qalasha qurıwǵa kiristik.

Bulardıń bárinen gózlegen maqsetimiz bir. Ol da bolsa, Jańa Ózbekstannıń jana beruniylerin, jańa xorezmiylerin, ibn sinaların hám ferǵaniylerin kamalǵa keltiriw, sol arqalı janajan Watanımızdı dúnya júzinde rawajlanǵan, tınısh hám abadan mámleketke aylandırıwdan ibarat.

Siz, áziz muǵallimler menen ustazlar búgin mine usınday oǵada juwapkershilikli salada shın mánide tariyxıy missiyanı atqarmaqtasız. Sebebi, Watan hám xalıqtıń mápi ushın márdana gúresetuǵın, óziniń bekkem turmıslıq poziciyasına iye, hesh kimnen kem bolmaǵan jaslardı tárbiyalaw – haqıyqatında da oǵada iygilikli hám ullı wazıypa.

Bársheńizge usı maqtanıshlı jolda alıp barıp atırǵan mashaqatlı jumısıńızda jáne jeke ómirińizde jańadan-jańa tabıslar hám áwmetler tileymen.

Shańaraqlarıńızda bárqulla tınıshılıq-amanlıq, qut-bereket bolsın!

Hámiyshe aman-esen bolıń, áziz muǵallimler hám ustazlar!

Shavkat MIRZIYOYEV

Ózbekstan Respublikası Prezidenti